c.609G>A chiếm 44% alen bệnh cblC, MMA gặp 1/3.920 trẻ Sơn Đông. MMACHC là protein “mở khoá” vitamin B12 ngay sau khi vitamin này vào tế bào: nó tháo nhóm cyanide, methyl hay adenosyl khỏi cobalamin trước khi B12 được chia về hai nhánh chuyển hoá. Bài viết giải thích vì sao khiếm khuyết gen này làm tăng đồng thời acid methylmalonic và homocysteine, vì sao mọi dạng B12 đều phải qua protein này, và khi nào xét nghiệm thực sự có ích.
sàng lọc sơ sinh
Recent Posts
- Gen MMACHC và vitamin B12: vì sao xét nghiệm B12 bình thường mà tế bào vẫn không dùng được — và vì sao methylcobalamin không phải đường tắt
- Gen SLC12A3 (NCC), muối, kali và magiê: vì sao có người Việt ăn nhạt vẫn chuột rút, mệt lả — và vì sao thuốc lợi tiểu thiazide chặn đúng protein này
- Dinh dưỡng cho người béo phì đang điều trị bằng thuốc GLP-1 (semaglutide, liraglutide, tirzepatide) trong tuổi thọ: Bằng chứng thử nghiệm STEP 1 (giảm 14,9% cân nặng), phần khối nạc mất đi khi sụt cân nhanh, đạm 1,0–1,5 g/kg kèm tập kháng lực và bối cảnh Việt Nam
- Gen GPIHBP1 và “chiếc móc” giữ enzyme đốt mỡ trong mạch máu: vì sao có người Việt triglyceride cao ngất ngưởng, dễ viêm tụy cấp sau cuộc bia — và ăn uống khác thế nào
- Dinh dưỡng cho nhiệt miệng tái phát (loét áp-tơ miệng) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT vitamin B12 1.000 µg của Volkov (74% hết loét sau 6 tháng), thiếu sắt–folate–B12, kẽm và bối cảnh Việt Nam
Recent Comments
Gen ACADM và enzyme MCAD: vì sao một cơn sốt bỏ bữa có thể nguy hiểm với vài đứa trẻ — và vì sao dầu MCT không dành cho mọi người
- MiRA
- 08/27/2026
- Không có bình luận
Nhịn ăn quá 8 giờ liên quan 20% tử vong ở trẻ thiếu MCAD. Gen ACADM mã hoá enzyme đốt axit béo chuỗi trung bình — khi enzyme này yếu, cơ thể vẫn khoẻ lúc ăn đều nhưng mất khả năng chuyển sang đốt mỡ khi sốt, nôn hay nhịn ăn kéo dài. Bài viết giải thích cơ chế, phổ biến thể ở người Đông Á, và vì sao dầu MCT lại là loại chất béo cần tránh trong chính rối loạn được quảng cáo là “đốt mỡ nhanh”.
Gen BTD và biotin: enzyme tái chế vitamin, co giật ở trẻ nhỏ và rủi ro khi uống biotin liều cao
- MiRA
- 08/11/2026
- Không có bình luận
Biotin 5–10 mg mỗi ngày, 7,4% mẫu máu cấp cứu nhiễu xét nghiệm tim. Gen BTD tạo ra biotinidase — enzyme tái chế vitamin B7, giúp cơ thể dùng lại biotin thay vì thải bỏ. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể chính, vì sao thiếu biotinidase là bệnh chuyển hoá hiếm nhưng điều trị được bằng chính vitamin, và vì sao viên biotin liều cao bán tràn lan cho tóc lại có thể làm sai lệch xét nghiệm troponin và tuyến giáp.
Gen SLC22A5 (OCTN2) và carnitine: thịt đỏ, ăn chay trường và “cánh cửa” đưa mỡ vào lò đốt của tế bào — hướng dẫn cho người Việt
- MiRA
- 07/14/2026
- Không có bình luận
Thịt đỏ cung cấp 60–180 mg carnitine/ngày, người ăn chay trường thấp hơn 90%. SLC22A5 mã hoá OCTN2 — chiếc bơm đưa carnitine vào tế bào và giữ carnitine lại ở thận. Bài viết giải thích cơ chế con thoi carnitine, các biến thể hay gặp ở người Đông Á (c.760C>T, c.51C>G, c.1400C>G), vì sao thiếu hụt carnitine nguyên phát là rối loạn oxy hoá acid béo thường gặp nhất trong sàng lọc sơ sinh ở Nam Trung Quốc, và điều đó có ý nghĩa gì với mâm cơm, thói quen ăn chay và việc nhịn ăn của người Việt.
Gen PAH, phenylalanine và aspartame: vì sao sàng lọc sơ sinh quan trọng với trẻ Việt
- MiRA
- 07/10/2026
- Không có bình luận
Mỗi 100 µmol/L phenylalanine tăng, liên quan giảm 1,3–3,1 điểm IQ ở trẻ PKU. Gen PAH mã hoá enzyme biến phenylalanine thành tyrosine; khi cả hai bản sao hỏng, một axit amin thiết yếu có trong mọi thức ăn giàu đạm lại trở thành chất độc thần kinh. Bài viết giải thích cơ chế, phổ biến thể PAH ở người Đông Á, và vì sao câu hỏi quan trọng nhất là gói sàng lọc sơ sinh có đo phenylalanine hay không.
Gen G6PD, đậu tằm và thuốc oxy hoá: vì sao có người Việt ăn đậu tằm hay dùng vài loại thuốc lại bị tan máu cấp — và điều đó nói gì về sàng lọc sơ sinh
- MiRA
- 07/08/2026
- Không có bình luận
Thiếu men G6PD gặp ở 3–4% nam giới Việt, dễ tan máu khi ăn đậu tằm, dùng vài loại thuốc oxy hoá hoặc long não. Bài viết giải thích cơ chế NADPH–glutathione, biến thể Viangchan phổ biến ở người Kinh, và cách né đúng vài tác nhân — không phải kiêng khem cả đời. Mang tính giáo dục, không thay thế tư vấn bác sĩ.
Gen G6PD, đậu tằm và stress oxy hoá: cẩm nang dinh dưỡng cho người Việt mang biến thể thiếu hụt
- MiRA
- 04/29/2026
- Không có bình luận
Thiếu G6PD là rối loạn enzyme phổ biến nhất ở loài người, ảnh hưởng 3–5% người Việt. Bài viết tổng hợp cơ chế, các biến thể thường gặp ở Đông Nam Á (Viangchan, Canton, Mahidol), và cẩm nang cụ thể về thực phẩm, thuốc, lối sống cần tránh — đặc biệt là đậu tằm và long não.
