400 g rau mỗi ngày, liên quan giảm 34% ung thư vú ở người CAT CC. Gen CAT tạo ra catalase — enzyme phân giải hydrogen peroxide thành nước và oxy với tốc độ thuộc nhóm cao nhất trong sinh học, và là mắt xích thứ ba của hệ chống oxy hoá nội sinh sau SOD2 và GPX1. Bài viết giải thích cơ chế, vì sao biến thể CAT được nghiên cứu nhiều nhất thế giới lại chỉ chiếm 2,0% ở người Kinh Việt Nam trong khi biến thể phổ biến (46%) vẫn chưa có ý nghĩa rõ ràng, và vì sao bằng chứng nghiêng về rau trái trong bữa ăn chứ không phải viên bổ sung.
dinh dưỡng dựa trên bằng chứng
Recent Posts
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư da (ung thư da không hắc tố và melanoma) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT ONTRAC (nicotinamide 1.000 mg/ngày giảm 23% ung thư da mới), thất bại của beta-carotene trong thử nghiệm Nambour, tác hại của selen liều cao và bối cảnh Việt Nam
- Gen SLC5A2 (SGLT2), cơm trắng và “cánh cửa thu hồi đường” ở thận: vì sao có người tiểu ra đường mà đường huyết vẫn bình thường — và điều đó nói gì về thuốc gliflozin
- Dinh dưỡng cho suy tĩnh mạch mạn tính chi dưới (suy giãn tĩnh mạch chân) trong tuổi thọ: Bằng chứng meta-analysis flavonoid cam quýt bổ trợ băng ép (tăng ~32% cơ hội lành loét), tổng quan Cochrane về hạt dẻ ngựa, giảm cân – chất xơ và bối cảnh Việt Nam
- Dinh dưỡng cho tiểu không kiểm soát (són tiểu) ở phụ nữ trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT PRIDE (NEJM 2009 — giảm 8% cân nặng, giảm 47% số lần són tiểu), caffeine – dịch uống và bối cảnh Việt Nam
- Gen FLG (filaggrin), viêm da cơ địa và dị ứng thực phẩm: vì sao hàng rào da quyết định trẻ Việt dị ứng tôm, trứng hay đậu phộng
Recent Comments
Gen TAS1R1 và vị umami: nước mắm, bột ngọt và cách giảm muối cho người Việt
- MiRA
- 08/17/2026
- Không có bình luận
Người Việt ăn 9,4 g muối mỗi ngày, vị umami giúp giảm 30% natri. Gen TAS1R1 (cùng TAS1R3) tạo nên thụ thể cảm nhận vị umami — vị nền của nước mắm, mắm tôm, nước dùng phở và bột ngọt. Bài viết giải thích cơ chế thụ thể, các biến thể khiến mỗi người cảm nhận umami mạnh yếu khác nhau, và cách dùng chính vị umami như một công cụ giảm muối trong bữa ăn Việt.
Gen PSCA: ăn mặn, dưa muối và H. pylori — vì sao cùng một dạ dày lại hai kết cục khác nhau
- MiRA
- 08/17/2026
- Không có bình luận
Trên 10 g muối/ngày liên quan tăng 68% nguy cơ ung thư dạ dày. Gen PSCA — với biến thể rs2294008 mà gần một nửa người Đông Á mang — quyết định lớp niêm mạc dạ dày của bạn tái tạo và tự bảo vệ tốt đến đâu trước muối và vi khuẩn Helicobacter pylori. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng từ các nghiên cứu Nhật, Hàn, Trung Quốc và Việt Nam, và một kế hoạch giảm mặn rất cụ thể cho bếp Việt.
Gen AS3MT: vì sao hai người uống cùng một nguồn nước giếng lại chịu rủi ro asen khác nhau
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
400 µg folate mỗi ngày giảm 13,6% asen máu ở người thiếu folate — đó là kết quả của một thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng tại Bangladesh. Gen AS3MT tạo ra enzyme methyl hoá asen vô cơ để cơ thể đào thải qua nước tiểu, và enzyme này chạy bằng nhóm methyl lấy từ folate cùng vitamin B12. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể AS3MT đã được đo ngay trên cư dân đồng bằng sông Hồng, và những việc thực tế nên làm nếu gia đình bạn dùng nước giếng khoan.
Gen XDH và acid uric: enzyme tạo ra cơn gout, và những gì trên mâm cơm người Việt tác động lên nó
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
2 lon nước ngọt/ngày liên quan tăng 85% nguy cơ gout ở nam giới. XDH là enzyme cuối cùng của con đường thoái hoá purine — nó biến hypoxanthine thành xanthine rồi thành acid uric, và cũng chính là đích tác động của allopurinol. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể XDH, và vì sao với đa số người Việt thì khẩu phần bia – nội tạng – nước ngọt quyết định nhiều hơn kiểu gen.
Gen ANGPTL3 và triglyceride: hiểu “công tắc” phân phối mỡ để ăn uống đúng cách
- MiRA
- 08/12/2026
- Không có bình luận
Mang 1 biến thể ANGPTL3 mất chức năng, giảm 41% nguy cơ mạch vành — phát hiện này đã biến một gen gan ít ai biết thành trung tâm của ngành mỡ máu hiện đại. ANGPTL3 là “người gác cổng” quyết định mỡ trong máu được đưa vào cơ để đốt hay vào mô mỡ để dự trữ, và hoạt động của nó chịu ảnh hưởng trực tiếp từ đường fructose, rượu bia và dầu cá. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng và những điều chỉnh ăn uống thực tế cho người Việt.
Gen SLC39A4 (ZIP4): cánh cửa hấp thu kẽm của ruột, phytate trong gạo và tầm vóc trẻ em Việt
- MiRA
- 08/12/2026
- Không có bình luận
10 mg kẽm mỗi ngày, cao thêm 1,5 cm ở trẻ Việt chậm lớn. Gen SLC39A4 mã hoá ZIP4 — protein duy nhất đưa kẽm từ lòng ruột vào cơ thể, và là chiếc van tự điều chỉnh theo lượng kẽm bạn ăn. Bài viết giải thích cơ chế, vì sao phytate trong gạo và đậu quyết định nhiều hơn kiểu gen, và vì sao hơn một nửa trẻ em Việt Nam thiếu kẽm dù ăn no.
Gen BTD và biotin: enzyme tái chế vitamin, co giật ở trẻ nhỏ và rủi ro khi uống biotin liều cao
- MiRA
- 08/11/2026
- Không có bình luận
Biotin 5–10 mg mỗi ngày, 7,4% mẫu máu cấp cứu nhiễu xét nghiệm tim. Gen BTD tạo ra biotinidase — enzyme tái chế vitamin B7, giúp cơ thể dùng lại biotin thay vì thải bỏ. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể chính, vì sao thiếu biotinidase là bệnh chuyển hoá hiếm nhưng điều trị được bằng chính vitamin, và vì sao viên biotin liều cao bán tràn lan cho tóc lại có thể làm sai lệch xét nghiệm troponin và tuyến giáp.
Gen CFH và thoái hóa điểm vàng: lutein, omega-3 và kẽm trong bữa ăn người Việt
- MiRA
- 08/11/2026
- Không có bình luận
Bổ sung 10 mg lutein mỗi ngày, giảm 26% thoái hóa điểm vàng muộn — đó là kết quả ở nhóm ăn ít lutein nhất trong thử nghiệm AREDS2. Gen CFH điều khiển hệ bổ thể, hệ thống miễn dịch bẩm sinh âm thầm gây viêm ở đáy mắt và tạo ra drusen. Bài viết giải thích biến thể Y402H, vì sao tần suất của nó ở người Đông Á thấp hơn hẳn người châu Âu, và những thực phẩm Việt nào thực sự đưa lutein, zeaxanthin, kẽm và DHA đến võng mạc.
