Thêm 1 chén cơm mỗi ngày liên quan tăng 11% nguy cơ tiểu đường. PAX4 là gen điều khiển sự hình thành và sức bền của tế bào beta tuyến tụy, và biến thể R192H của nó gần như chỉ gặp ở người Đông Á và Đông Nam Á. Bài viết giải thích vì sao một gen “người châu Á” lại khiến khẩu phần nhiều cơm trắng trở nên rủi ro hơn, và bạn có thể làm gì một cách thực tế.
dinh dưỡng dựa trên bằng chứng
GLO1: gen khử độc methylglyoxal — vì sao nước màu, thịt nướng và đồ chiên đáng để người Việt để ý cách nấu
Bộ đôi resveratrol–hesperetin tăng 27% GLO1, giảm 37% methylglyoxal ở người thừa cân. Gen GLO1 mã hoá enzyme quyết định tốc độ dọn dẹp methylglyoxal — một phân tử phản ứng mạnh sinh ra từ chuyển hoá đường và từ thực phẩm nấu ở nhiệt khô như nước màu, thịt nướng, đồ chiên. Bài viết phân tích cơ chế, biến thể A111E, bằng chứng từ các thử nghiệm ngẫu nhiên, và những điều chỉnh thực tế cho bếp Việt.
Gen PCSK1, “người thợ hoàn thiện hormone” và cảm giác no: vì sao có người Việt cắt insulin, GLP-1 và tín hiệu no kém hiệu quả — và điều đó nói gì về béo phì, tiền tiểu đường
Biến thể PCSK1 N221D giảm ~30% hoạt tính, liên quan proinsulin cao 10–21%. Gen PCSK1 tạo ra enzyme PC1/3 — “người thợ” cắt các tiền hormone thành insulin, GLP-1 và tín hiệu no α-MSH. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể thường gặp, cách ăn uống hỗ trợ hệ thống này và khi nào nên cân nhắc xét nghiệm.
Gen GRK4, muối và hệ dopamine ở thận: vì sao ‘công tắc thải muối’ của mỗi người Việt mạnh yếu khác nhau — và điều đó nói gì về huyết áp, thuốc hạ áp
Ăn <5 g muối/ngày, liên quan hạ ~5 mmHg huyết áp ở người mang biến thể GRK4. Gen GRK4 điều khiển độ nhạy của thận với dopamine — ‘công tắc thải muối’ tự nhiên; biến thể tăng hoạt khiến thận giữ muối và dễ tăng huyết áp khi ăn mặn. Bài viết giáo dục về tương tác gen × muối và cách ăn nhạt, tăng kali đúng cơ chế cho người Việt.
Gen APOA4, chất béo bữa ăn và “công tắc báo no”: vì sao cùng ăn nhiều mỡ, có người Việt tăng mỡ máu và thèm ăn hơn người khác
Thêm 640 mg cholesterol/ngày, nữ mang biến thể APOA4 347S có triglyceride thấp hơn. Gen APOA4 tạo ra apoA-IV — protein ruột vừa đóng gói chất béo vừa gửi tín hiệu “no” lên não. Bài giải thích vì sao cùng ăn nhiều mỡ, mỗi người Việt tăng mỡ máu và cảm giác thèm ăn một kiểu, và nên ăn thế nào cho hợp lý.
Gen CHDH, choline và trứng: vì sao có người Việt ăn ít trứng, thiếu rau dễ gan nhiễm mỡ — và điều đó nói gì về thai kỳ, trí nhớ
Ăn dưới 50 mg choline/kg, 80% phụ nữ mãn kinh gan nhiễm mỡ. Gen CHDH chuyển choline thành betaine và quyết định mỗi người Việt cần bao nhiêu choline từ trứng, cá, đậu nành để lá gan không tích mỡ. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng và kế hoạch ăn thực tế.
Gen MGP, vitamin K và vôi hoá động mạch: vì sao mâm cơm rau xanh của người Việt lại quan trọng
500 µg vitamin K1/ngày, liên quan chậm 6% vôi hoá mạch vành (RCT). Gen MGP tạo ra matrix Gla protein — chất ức chế vôi hoá động mạch mạnh nhất mà cơ thể có, và nó chỉ hoạt động được khi có đủ vitamin K. Bài viết giải thích cơ chế carboxyl hoá, các biến thể Thr83Ala và vùng khởi động, bằng chứng từ Rotterdam, Prospect-EPIC và thử nghiệm ngẫu nhiên, cùng ý nghĩa thực tế cho bữa ăn nhiều rau nhưng ít K2 của người Việt.
Gen HSD17B13: vì sao có người uống bia nhiều mà men gan vẫn thấp?
Uống 80 g cồn/ngày, biến thể HSD17B13 liên quan giảm 42% bệnh gan rượu. HSD17B13 là gen mã hoá một protein bám trên giọt mỡ trong tế bào gan; một biến thể cắt cụt phổ biến (rs72613567:TA) làm mất chức năng protein này và liên quan tới men gan thấp hơn, ít xơ gan và ít ung thư gan hơn — kể cả ở người uống nhiều. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng ở người Hán và ý nghĩa thực tế cho người Việt.
Gen MBOAT7, bia rượu và gan nhiễm mỡ: vì sao ‘người thợ tinh chỉnh màng tế bào gan’ khiến rượu và mỡ tác động lên mỗi người Việt khác nhau — và đây là gen thứ ba của bộ ba NAFLD
Cồn dưới 14 g/ngày liên quan gan ít mỡ ở ~40% người mang MBOAT7. MBOAT7 (rs641738) tinh chỉnh phosphatidylinositol trên màng tế bào gan; biến thể T liên quan gan nhiễm mỡ và xơ gan do rượu, nhưng hiệu ứng vừa phải và không đồng nhất. Với người Việt, hạn chế rượu bia, giữ cân và giảm đường là đòn bẩy mạnh nhất — bất kể kiểu gen.
Liên hệ
Thứ 2- thứ 7: 8h30 – 18h00
Điện thoại: 0383.05.2024
Địa chỉ: 25 Nguyễn Khắc Nhu, Phường Cô Giang, Quận 1, Tp. Hồ Chí Minh.
Email: info@mckaizer.com
Website: mckaizer.org
Điện thoại: 0383.05.2024
Địa chỉ: 25 Nguyễn Khắc Nhu, Phường Cô Giang, Quận 1, Tp. Hồ Chí Minh.
Email: info@mckaizer.com
Website: mckaizer.org
