Thực phẩm ướp muối liên quan tới tăng 67% nguy cơ ung thư vòm mũi họng. Đây là một trong rất ít bệnh ung thư mà IARC đã xếp một loại thực phẩm cụ thể — cá muối kiểu Trung Hoa — vào nhóm 1 (đủ bằng chứng gây ung thư ở người), trong khi rau và trái cây tươi liên quan tới giảm khoảng 37–40% nguy cơ. Bài viết tổng hợp bằng chứng dịch tễ, cơ chế N-nitroso, cửa sổ phơi nhiễm thời thơ ấu và cách áp dụng cho bữa ăn Việt Nam.
Nitrosamine
Recent Posts
- Gen MMACHC và vitamin B12: vì sao xét nghiệm B12 bình thường mà tế bào vẫn không dùng được — và vì sao methylcobalamin không phải đường tắt
- Gen SLC12A3 (NCC), muối, kali và magiê: vì sao có người Việt ăn nhạt vẫn chuột rút, mệt lả — và vì sao thuốc lợi tiểu thiazide chặn đúng protein này
- Dinh dưỡng cho người béo phì đang điều trị bằng thuốc GLP-1 (semaglutide, liraglutide, tirzepatide) trong tuổi thọ: Bằng chứng thử nghiệm STEP 1 (giảm 14,9% cân nặng), phần khối nạc mất đi khi sụt cân nhanh, đạm 1,0–1,5 g/kg kèm tập kháng lực và bối cảnh Việt Nam
- Gen GPIHBP1 và “chiếc móc” giữ enzyme đốt mỡ trong mạch máu: vì sao có người Việt triglyceride cao ngất ngưởng, dễ viêm tụy cấp sau cuộc bia — và ăn uống khác thế nào
- Dinh dưỡng cho nhiệt miệng tái phát (loét áp-tơ miệng) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT vitamin B12 1.000 µg của Volkov (74% hết loét sau 6 tháng), thiếu sắt–folate–B12, kẽm và bối cảnh Việt Nam
Recent Comments
Không có bình luận nào để hiển thị.
Gen CYP2E1, rượu bia và đồ ăn bảo quản: vì sao biến thể phổ biến ở người Đông Á cần thận trọng với men gan và dạ dày
- MiRA
- 06/03/2026
- Không có bình luận
Bữa 50 g rau cải xoong, tăng 56% nồng độ thuốc thử CYP2E1. Gen CYP2E1 giúp gan chuyển hoá rượu và hoạt hoá nitrosamine từ đồ muối, lên men, hun khói — sinh gốc tự do gây stress oxy hoá. Biến thể c2 phổ biến ở người Đông Á liên quan tăng nguy cơ ung thư dạ dày; rau cải xoong, tỏi và rau họ cải có thể làm dịu enzyme này.
Thịt đỏ và thịt chế biến trong tuổi thọ: Bằng chứng dịch tễ, cơ chế và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 05/11/2026
- Không có bình luận
28g thịt chế biến mỗi ngày, tăng 20% tử vong ở người Mỹ. Tổng hợp bằng chứng dịch tễ tử vong toàn bộ, ung thư đại trực tràng, tim mạch và đái tháo đường týp 2 cùng cơ chế đề xuất (nitrosamine, heme iron, HCAs/PAHs, TMAO). Khuyến nghị thực dụng cho bữa ăn Việt: lạp xưởng, thịt nướng và lựa chọn thay thế.
