Ăn dưới 10.000 kU AGE mỗi ngày, kháng insulin giảm 39% trong thử nghiệm ngẫu nhiên một năm. Gen AGER mã hoá thụ thể RAGE — “ăng-ten” đọc tín hiệu từ các phân tử sinh ra khi thực phẩm được nướng, chiên hay rang; biến thể Gly82Ser làm ăng-ten này nhạy hơn và có tần suất 21,2% ở người Kinh Việt Nam, gấp bốn lần người châu Âu. Bài viết phân tích cơ chế, đối chiếu cả bằng chứng ủng hộ và bằng chứng đi ngược lại, rồi rút ra một đòn bẩy thực tế: kỹ thuật chế biến quan trọng hơn danh sách thực phẩm.
Archive for MiRA
Recent Posts
- Gen GATM và creatine: người ăn chay Việt thiếu ở đâu, bù thế nào cho cơ và não
- Gen CPS1, glycine và nồi nước dùng xương: chu trình urê liên quan tim mạch người Việt thế nào
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư bàng quang trong tuổi thọ: Bằng chứng uống nhiều nước (NEJM 1999 — giảm 49% nguy cơ ở nam giới), asen trong nước ngầm (IARC nhóm 1), rau họ cải và bối cảnh Việt Nam
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư khoang miệng (miệng, lưỡi, môi) trong tuổi thọ: Bằng chứng IARC xếp ăn trầu vào nhóm 1, meta-analysis nguy cơ cao gấp 3–7 lần, rượu bia gấp ~5 lần khi uống nhiều và bối cảnh Việt Nam
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư vòm mũi họng (NPC) trong tuổi thọ: Bằng chứng IARC xếp cá muối kiểu Trung Hoa vào nhóm 1, meta-analysis 14.378 ca (tăng 67% nguy cơ), rau quả tươi giảm ~40% và bối cảnh Việt Nam
Recent Comments
Dinh dưỡng cho thiếu vitamin A và khô mắt ở trẻ em (xerophthalmia) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT Aceh của Sommer (giảm 34% tử vong trẻ nhỏ), tổng quan Cochrane 2022 trên 1,2 triệu trẻ, RCT gạo gấc tại Việt Nam và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/21/2026
- Không có bình luận
Vitamin A định kỳ giảm 12% tử vong ở trẻ nguy cơ khô mắt. Thiếu vitamin A vẫn là nguyên nhân hàng đầu gây mù có thể phòng ngừa ở trẻ em trên thế giới, và điều đáng chú ý là bằng chứng mạnh nhất lại không nằm ở đôi mắt mà ở tỷ lệ sống. Bài viết tổng hợp thử nghiệm Aceh, tổng quan Cochrane 2022, thử nghiệm âm tính DEVTA, RCT gạo gấc trên trẻ em Việt Nam, cùng những sai lầm thường gặp khi cho rằng ăn nhiều rau củ màu cam là đã đủ. Đây là nội dung giáo dục dinh dưỡng, không thay cho thăm khám và điều trị y khoa.
Gen ABCC8 (SUR1): công tắc tiết insulin, cơm trắng và thuốc sulfonylurea ở người Việt
- MiRA
- 08/21/2026
- Không có bình luận
Thêm 1 bát cơm trắng mỗi ngày, liên quan tăng 11% nguy cơ tiểu đường ở người châu Á. Gen ABCC8 mã hoá SUR1 — tiểu đơn vị điều hoà của kênh K-ATP, chính là ‘công tắc’ quyết định tế bào beta có nhả insulin hay không, và cũng là đích tác dụng của nhóm thuốc sulfonylurea dùng rất phổ biến ở Việt Nam. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể chính, cách khẩu phần cơm–bún–cháo tương tác với công tắc này, và khi nào xét nghiệm gen ABCC8 thật sự có giá trị lâm sàng.
Dinh dưỡng cho nôn nghén thai kỳ (ốm nghén và hyperemesis gravidarum) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT gừng 1 g/ngày (88% thai phụ giảm buồn nôn), vitamin B6, thiamine và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/19/2026
- Không có bình luận
Gừng 1 g mỗi ngày giúp 88% thai phụ nôn nghén giảm buồn nôn — kết quả của một thử nghiệm ngẫu nhiên mù đôi so với 29% ở nhóm giả dược. Bài viết tổng hợp bằng chứng dinh dưỡng cho nôn nghén thai kỳ: vitamin B6, gừng, chiến lược chia nhỏ bữa ăn, bù dịch – điện giải, và vì sao thiamine là vi chất quan trọng nhất trong nôn nghén nặng. Đây là nội dung giáo dục dinh dưỡng, không thay cho thăm khám và điều trị sản khoa.
Dinh dưỡng cho còi xương dinh dưỡng ở trẻ em (nutritional rickets) trong tuổi thọ: Bằng chứng đồng thuận toàn cầu 2016, chương trình vitamin D quốc gia của Thổ Nhĩ Kỳ (còi xương giảm từ ~6% xuống ~0,1%), RCT canxi của Thacher (NEJM 1999) và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/19/2026
- Không có bình luận
Vitamin D 400 IU/ngày giảm còi xương từ 6% xuống 0,1% ở trẻ nhỏ. Đồng thuận toàn cầu 2016 khuyến nghị 400 IU vitamin D mỗi ngày cho mọi trẻ dưới 12 tháng, kể cả bú mẹ hoàn toàn và kể cả ở vùng nhiều nắng; RCT trên NEJM 1999 cho thấy khi khẩu phần canxi quá thấp thì vitamin D đơn thuần không làm xương lành. Bài viết tổng hợp bằng chứng dinh dưỡng, các sai lầm thường gặp và bối cảnh Việt Nam — nội dung giáo dục, không thay thế điều trị y tế.
Gen SLC7A9 và sỏi cystine: nước, đạm và muối trong bữa ăn người Việt
- MiRA
- 08/19/2026
- Không có bình luận
Ăn thêm 10 g đạm/ngày, cystine niệu tăng ~164 µmol ở người sỏi cystine. SLC7A9 mã hoá tiểu đơn vị vận chuyển cystine ở ống thận; khi nó lỗi, cystine tràn vào nước tiểu và kết tinh thành sỏi, thường từ tuổi nhỏ. Bài viết giải thích cơ chế, dữ liệu ở người Đông Á, và thứ tự ưu tiên dinh dưỡng thực sự có bằng chứng: nước > kiềm hoá > đạm > muối.
Dinh dưỡng cho trẻ sinh non và trẻ rất nhẹ cân trong tuổi thọ: Bằng chứng Cochrane 2024 về sữa mẹ hiến tặng (giảm ~47% nguy cơ viêm ruột hoại tử), men vi sinh, thử nghiệm iKMC của WHO và bối cảnh ngân hàng sữa mẹ tại Việt Nam
- MiRA
- 08/19/2026
- Không có bình luận
Sữa mẹ hiến tặng giảm ~47% viêm ruột hoại tử ở trẻ sinh non. Tổng quan Cochrane 2024 trên 12 thử nghiệm ngẫu nhiên (2.296 trẻ) xếp mức tin cậy cao cho tác động này, trong khi men vi sinh có tín hiệu tương đương nhưng độ tin cậy thấp và thử nghiệm iKMC của WHO cho thấy da kề da ngay sau sinh giảm 25% tử vong sơ sinh. Bài viết tổng hợp nhu cầu năng lượng – đạm – vi chất theo ESPGHAN 2022, những sai lầm thường gặp và bối cảnh ngân hàng sữa mẹ tại Việt Nam. Nội dung giáo dục dinh dưỡng, không thay cho chỉ định của bác sĩ sơ sinh.
Gen CNDP1 và carnosine: mối liên hệ giữa miếng thịt trong bát phở và quả thận của người đái tháo đường
- MiRA
- 08/19/2026
- Không có bình luận
Carnosine 2 g mỗi ngày, giảm 0,76% HbA1c trong 23 thử nghiệm ngẫu nhiên. Carnosine là một dipeptide chỉ có trong thịt động vật, và gen CNDP1 quyết định nó tồn tại được bao lâu trong máu bạn — một biến thể lặp ngắn hiếm gặp ở người Đông Á liên quan tới nguy cơ bệnh thận đái tháo đường thấp hơn khoảng 12%. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng, và điều thực sự làm được trong bữa cơm Việt.
Dinh dưỡng cho loét dạ dày – tá tràng và nhiễm Helicobacter pylori trong tuổi thọ: Bằng chứng meta-analysis 33 RCT về men vi sinh bổ trợ (tăng ~10% tỷ lệ tiệt trừ), thử nghiệm mầm bông cải xanh của Yanaka và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/18/2026
- Không có bình luận
Men vi sinh bổ trợ tăng ~10% tỷ lệ tiệt trừ H. pylori ở người loét dạ dày. Bài viết tổng hợp bằng chứng dinh dưỡng cho loét dạ dày – tá tràng và nhiễm Helicobacter pylori: meta-analysis 33 thử nghiệm ngẫu nhiên về men vi sinh bổ trợ phác đồ kháng sinh, thử nghiệm mầm bông cải xanh giàu sulforaphane, nước ép nam việt quất, chất xơ và loét tá tràng tái phát. Đồng thời làm rõ hai ngộ nhận phổ biến — đồ cay không gây loét, còn uống sữa lại làm tăng tiết acid — cùng bối cảnh Việt Nam: tỷ lệ nhiễm 60–75%, ăn 9–10 g muối/ngày và tình trạng kháng kháng sinh cao.
