Người Việt ăn 9,4 g muối mỗi ngày, vị umami giúp giảm 30% natri. Gen TAS1R1 (cùng TAS1R3) tạo nên thụ thể cảm nhận vị umami — vị nền của nước mắm, mắm tôm, nước dùng phở và bột ngọt. Bài viết giải thích cơ chế thụ thể, các biến thể khiến mỗi người cảm nhận umami mạnh yếu khác nhau, và cách dùng chính vị umami như một công cụ giảm muối trong bữa ăn Việt.
Archive for MiRA
Recent Posts
- Gen HNF4A và MODY1: trẻ sinh nặng cân, hạ đường huyết sơ sinh, rồi tiểu đường tuổi 20 — hiểu cơ chế và ăn cơm thế nào
- Gen GATM và creatine: người ăn chay Việt thiếu ở đâu, bù thế nào cho cơ và não
- Gen CPS1, glycine và nồi nước dùng xương: chu trình urê liên quan tim mạch người Việt thế nào
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư bàng quang trong tuổi thọ: Bằng chứng uống nhiều nước (NEJM 1999 — giảm 49% nguy cơ ở nam giới), asen trong nước ngầm (IARC nhóm 1), rau họ cải và bối cảnh Việt Nam
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư khoang miệng (miệng, lưỡi, môi) trong tuổi thọ: Bằng chứng IARC xếp ăn trầu vào nhóm 1, meta-analysis nguy cơ cao gấp 3–7 lần, rượu bia gấp ~5 lần khi uống nhiều và bối cảnh Việt Nam
Recent Comments
Gen PSCA: ăn mặn, dưa muối và H. pylori — vì sao cùng một dạ dày lại hai kết cục khác nhau
- MiRA
- 08/17/2026
- Không có bình luận
Trên 10 g muối/ngày liên quan tăng 68% nguy cơ ung thư dạ dày. Gen PSCA — với biến thể rs2294008 mà gần một nửa người Đông Á mang — quyết định lớp niêm mạc dạ dày của bạn tái tạo và tự bảo vệ tốt đến đâu trước muối và vi khuẩn Helicobacter pylori. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng từ các nghiên cứu Nhật, Hàn, Trung Quốc và Việt Nam, và một kế hoạch giảm mặn rất cụ thể cho bếp Việt.
Dinh dưỡng cho viêm da cơ địa (chàm thể tạng) trong tuổi thọ: Bằng chứng meta-analysis probiotic dự phòng (giảm ~22% nguy cơ ở trẻ), RCT vitamin D của Camargo tại Mông Cổ, tác hại của kiêng thực phẩm thiếu căn cứ và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
Probiotic cho mẹ và bé giảm ~22% nguy cơ chàm thể tạng ở trẻ (meta-analysis EAACI, RR ~0,78) — nhưng phần lớn giá trị thực tế của dinh dưỡng trong viêm da cơ địa lại đến từ việc ngừng kiêng khem thiếu căn cứ: các tổng quan Cochrane cho thấy loại trừ thực phẩm hầu như không cải thiện da, và khoảng 19% trẻ xuất hiện phản ứng dị ứng tức thì mới với chính món đã bị cắt. Bài viết tổng hợp RCT vitamin D của Camargo tại Mông Cổ, bằng chứng LEAP về cho ăn sớm, kết quả âm tính của sữa công thức thuỷ phân và bối cảnh kiêng “đồ tanh” ở Việt Nam.
Dinh dưỡng cho sâu răng (dental caries) trong tuổi thọ: Bằng chứng thử nghiệm Turku (xylitol giảm ~85% sâu răng mới), hướng dẫn WHO về đường tự do và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
Đổi sucrose sang xylitol giảm ~85% sâu răng mới ở người trưởng thành (Turku). Bài viết tổng hợp bằng chứng dinh dưỡng cho sâu răng: thử nghiệm Turku, hướng dẫn WHO về đường tự do dưới 10% năng lượng, vai trò của số lần tiếp xúc đường mỗi ngày, kem đánh răng fluoride, sữa – phô mai, xylitol và vitamin D. Đây là nội dung giáo dục dinh dưỡng, không thay cho điều trị nha khoa.
Gen AS3MT: vì sao hai người uống cùng một nguồn nước giếng lại chịu rủi ro asen khác nhau
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
400 µg folate mỗi ngày giảm 13,6% asen máu ở người thiếu folate — đó là kết quả của một thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng tại Bangladesh. Gen AS3MT tạo ra enzyme methyl hoá asen vô cơ để cơ thể đào thải qua nước tiểu, và enzyme này chạy bằng nhóm methyl lấy từ folate cùng vitamin B12. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể AS3MT đã được đo ngay trên cư dân đồng bằng sông Hồng, và những việc thực tế nên làm nếu gia đình bạn dùng nước giếng khoan.
Gen XDH và acid uric: enzyme tạo ra cơn gout, và những gì trên mâm cơm người Việt tác động lên nó
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
2 lon nước ngọt/ngày liên quan tăng 85% nguy cơ gout ở nam giới. XDH là enzyme cuối cùng của con đường thoái hoá purine — nó biến hypoxanthine thành xanthine rồi thành acid uric, và cũng chính là đích tác động của allopurinol. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể XDH, và vì sao với đa số người Việt thì khẩu phần bia – nội tạng – nước ngọt quyết định nhiều hơn kiểu gen.
Thymulin and the Aging Thymus How This Forgotten Hormone Could Transform Inflammaging Treatment
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
Discover how thymulin, a thymus hormone, reduces age-related inflammation and enhances cancer treatment. Explore the science of inflammaging reversal.
Dinh dưỡng cho mụn trứng cá (acne vulgaris) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT chế độ tải đường huyết thấp (Smith 2007 — giảm gần gấp đôi số tổn thương), meta-analysis sữa trên 78.529 người và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/13/2026
- Không có bình luận
Ăn tải đường huyết thấp, giảm gần gấp đôi tổn thương ở người bị mụn trứng cá. Bài viết tổng hợp bằng chứng dinh dưỡng cho mụn trứng cá: hai thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng về chế độ tải đường huyết thấp (Smith 2007, Kwon 2012), meta-analysis 78.529 người về sữa, vai trò bổ trợ của omega-3 và kẽm, cùng những gì bằng chứng KHÔNG ủng hộ. Nội dung mang tính giáo dục dinh dưỡng, không thay cho điều trị da liễu.
Dinh dưỡng cho rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) ở trẻ em: Thử nghiệm INCA trên Lancet với chế độ ăn loại trừ, phẩm màu tổng hợp, omega-3 và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 08/12/2026
- Không có bình luận
Chế độ ăn loại trừ giảm hơn 40% triệu chứng ở 64% trẻ ADHD trong thử nghiệm INCA (Lancet 2011) — nhưng đây là thử nghiệm nhãn mở, và phần lớn trẻ tái phát khi ăn lại thực phẩm nghi ngờ. Bài viết tổng hợp bằng chứng dinh dưỡng cho ADHD ở trẻ em: chế độ ăn loại trừ có giám sát, phẩm màu tổng hợp, omega-3, sắt và kẽm khi thực sự thiếu, cùng những hiểu lầm phổ biến (đường không gây tăng động). Nội dung mang tính giáo dục dinh dưỡng, không thay cho chẩn đoán và điều trị chuyên khoa.
