Đạm 1,2–1,5 g/kg cùng bữa phụ tối cải thiện khối cơ người xơ gan. Ở người xơ gan, dinh dưỡng không phải kiêng khem mà là nuôi dưỡng đủ để giữ cơ và sức. Bài viết tổng hợp bằng chứng từ hướng dẫn EASL/ESPEN và các thử nghiệm ngẫu nhiên (bữa phụ buổi tối, BCAA) cùng cách áp dụng trong bối cảnh Việt Nam.
dinh dưỡng
Recent Posts
- Dinh dưỡng cho phòng ngừa ung thư da (ung thư da không hắc tố và melanoma) trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT ONTRAC (nicotinamide 1.000 mg/ngày giảm 23% ung thư da mới), thất bại của beta-carotene trong thử nghiệm Nambour, tác hại của selen liều cao và bối cảnh Việt Nam
- Gen SLC5A2 (SGLT2), cơm trắng và “cánh cửa thu hồi đường” ở thận: vì sao có người tiểu ra đường mà đường huyết vẫn bình thường — và điều đó nói gì về thuốc gliflozin
- Dinh dưỡng cho suy tĩnh mạch mạn tính chi dưới (suy giãn tĩnh mạch chân) trong tuổi thọ: Bằng chứng meta-analysis flavonoid cam quýt bổ trợ băng ép (tăng ~32% cơ hội lành loét), tổng quan Cochrane về hạt dẻ ngựa, giảm cân – chất xơ và bối cảnh Việt Nam
- Dinh dưỡng cho tiểu không kiểm soát (són tiểu) ở phụ nữ trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT PRIDE (NEJM 2009 — giảm 8% cân nặng, giảm 47% số lần són tiểu), caffeine – dịch uống và bối cảnh Việt Nam
- Gen FLG (filaggrin), viêm da cơ địa và dị ứng thực phẩm: vì sao hàng rào da quyết định trẻ Việt dị ứng tôm, trứng hay đậu phộng
Recent Comments
Gen SLC39A8 (ZIP8), mangan và nước giếng: vì sao ‘cửa vận chuyển mangan’ của cơ thể khiến trà, gạo lứt và ô nhiễm nước tác động lên mỗi người Việt khác nhau
- MiRA
- 07/15/2026
- Không có bình luận
Mangan nước uống tăng 10 lần, liên quan giảm ~2,4 điểm IQ ở trẻ. Gen SLC39A8 mã hoá ZIP8 — protein đưa mangan vào tế bào và ty thể, làm cofactor cho men chống oxy hoá MnSOD và cho quá trình glycosyl hoá. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng và cách người Việt cân bằng mangan từ trà, ngũ cốc nguyên hạt và hải sản — đồng thời tránh dư thừa từ nước giếng ô nhiễm.
Gen MAT1A, methionine và SAMe: vì sao ‘nhà máy methyl’ của gan người Việt yếu đi khi ăn nhậu, thiếu rau — và điều đó nói gì về gan nhiễm mỡ
- MiRA
- 07/15/2026
- Không có bình luận
SAMe 1200 mg/ngày, tử vong/ghép gan giảm còn 12% ở xơ gan rượu nhẹ. Gen MAT1A tạo enzyme sản xuất SAMe — phân tử cho nhóm methyl trung tâm của gan. Hiểu cách methionine, choline, betaine, folate, B12 và rượu ảnh hưởng tới chu trình này giúp người Việt chăm lá gan trước nguy cơ gan nhiễm mỡ.
Dinh dưỡng cho hội chứng chuyển hoá trong tuổi thọ: Bằng chứng RCT chế độ Địa Trung Hải (56% thoái lui sau 2 năm), meta-analysis 534.906 người (JACC 2011), PREDIMED và bối cảnh Việt Nam
- MiRA
- 07/15/2026
- Không có bình luận
Chế độ Địa Trung Hải giúp khoảng 56% người mắc hội chứng chuyển hoá thoái lui sau 2 năm (thử nghiệm Esposito, JAMA 2004). Tổng hợp bằng chứng RCT, phân tích gộp 534.906 người và PREDIMED về dinh dưỡng quản lý chùm năm nguy cơ chuyển hoá, kèm cách áp dụng vào mâm cơm Việt.
Gen SLC22A5 (OCTN2) và carnitine: thịt đỏ, ăn chay trường và “cánh cửa” đưa mỡ vào lò đốt của tế bào — hướng dẫn cho người Việt
- MiRA
- 07/14/2026
- Không có bình luận
Thịt đỏ cung cấp 60–180 mg carnitine/ngày, người ăn chay trường thấp hơn 90%. SLC22A5 mã hoá OCTN2 — chiếc bơm đưa carnitine vào tế bào và giữ carnitine lại ở thận. Bài viết giải thích cơ chế con thoi carnitine, các biến thể hay gặp ở người Đông Á (c.760C>T, c.51C>G, c.1400C>G), vì sao thiếu hụt carnitine nguyên phát là rối loạn oxy hoá acid béo thường gặp nhất trong sàng lọc sơ sinh ở Nam Trung Quốc, và điều đó có ý nghĩa gì với mâm cơm, thói quen ăn chay và việc nhịn ăn của người Việt.
Gen EPHX1: lạc mốc, aflatoxin và ung thư gan — vì sao cùng ăn một mẻ lạc mà mỗi người chịu hậu quả khác nhau
- MiRA
- 07/14/2026
- Không có bình luận
Uống 100 mg chlorophyllin ba lần/ngày, giảm 55% aflatoxin gắn DNA ở người Trung Quốc — kết quả một thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng tại Qidong. Aflatoxin từ lạc và ngô mốc là chất gây ung thư gan nhóm 1, và enzyme do gen EPHX1 mã hoá là một trong những mắt xích khử độc nó. Bài viết giải thích cơ chế, các biến thể EPHX1 phổ biến, bằng chứng còn mâu thuẫn, và điều thật sự quan trọng với người Việt: kiểm soát phơi nhiễm aflatoxin và virus viêm gan B.
Gen NNMT, vitamin B3 và NAD+: hiểu “bể thải methyl” trước khi bạn uống NMN
- MiRA
- 07/13/2026
- Không có bình luận
Uống 500 mg nicotinamide 2 lần/ngày, giảm 23% ung thư da ở người nguy cơ cao (thử nghiệm ONTRAC, NEJM 2015). Gen NNMT mã hoá enzyme vừa là van xả vitamin B3, vừa là “bể tiêu thụ” nhóm methyl — mỗi phân tử nicotinamide bị thải đều lấy đi một nhóm methyl từ SAM và sinh ra homocysteine. Bài viết giải thích cơ chế, bằng chứng ở người, và vì sao ai bổ sung NMN/NR liều cao cũng cần bảo vệ quỹ folate, B12 và choline.
Gen HSD11B2, cam thảo và muối: vì sao ô mai, trà thanh nhiệt và thuốc bắc có thể âm thầm đẩy huyết áp người Việt lên cao
- MiRA
- 07/13/2026
- Không có bình luận
Dùng 100 mg glycyrrhizin mỗi ngày, huyết áp tâm thu tăng 5,4 mmHg trong phân tích gộp. Gen HSD11B2 tạo ra enzyme 11β-HSD2 — “người gác cổng” giữ cortisol tránh xa thụ thể muối ở thận. Cam thảo bắc trong ô mai, nước sâm và phần lớn thang thuốc bắc lại là chất ức chế trực tiếp enzyme này, và mức độ ảnh hưởng khác nhau rất nhiều giữa từng người.
Gen CYP11B2 (aldosterone synthase), nước mắm và huyết áp: vì sao cùng ăn 10 g muối mỗi ngày mà mỗi người Việt phản ứng một kiểu
- MiRA
- 07/12/2026
- Không có bình luận
Ăn 10 g muối mỗi ngày, kiểu gen CYP11B2 TT liên quan tăng 20% nguy cơ tăng huyết áp. Người Việt tiêu thụ trung bình khoảng 10 g muối mỗi ngày — gấp đôi khuyến nghị của WHO — nhưng một khảo sát toàn quốc lại không thấy mối liên hệ rõ ràng giữa lượng muối và huyết áp ở quy mô dân số. Nghịch lý đó hé lộ một sự thật: độ nhạy muối là chuyện của từng cá nhân, và CYP11B2 — gen mã hoá enzyme tổng hợp aldosterone — là một trong những mảnh ghép được nghiên cứu nhiều nhất, dù bằng chứng vẫn còn nhiều mâu thuẫn.
